Begin bij je werkpost, voor je tweedehands professioneel materiaal zoekt

Noteer eerst wat de machine moet doen: hoeveel stuks, maaltijden of pakketten per uur, welke maximale afmetingen, welke elektrische spanning of perslucht je ter plaatse hebt en hoe hoog en hoe draagkrachtig je ruimte is. Zo voorkom je dat tweedehands professioneel materiaal pas thuis te klein of te groot blijkt. Een snijmachine, oven, lasapparaat of verpakkingslijn die op foto's indruk maakt, kan te breed zijn voor de deur, te veel stroom vragen of te traag werken voor je orderboek.

Bepaal ook wie ermee zal werken. Een CNC-machine of een machine met programmeerbare besturing vraagt een opgeleide operator, een eenvoudig toestel leer je op een paar dagen. De opleidingskost hoort bij de echte prijs van tweedehands professioneel materiaal, net als het transport.

Typeplaatje, handleiding en conformiteitsverklaring lezen

Het typeplaatje vermeldt fabrikant, model, bouwjaar en serienummer. Met die vier gegevens kun je bij de fabrikant handleiding, schema's en onderdelenlijst opvragen. Is het plaatje weggehaald, overgeschilderd of vervangen, vraag dan waarom: een machine zonder betrouwbare identificatie is moeilijk te verzekeren, te onderhouden en door te verkopen. Bij tweedehands professioneel materiaal weegt dat extra zwaar.

Op het vlak van CE-markering maakt Eurogip, in een analyse van de regels voor gebruikte machines in verschillende Europese landen, een belangrijk onderscheid. Een machine die al in de Europese Economische Ruimte op de markt kwam of in dienst werd genomen, geldt als gebruikt. Een machine uit een land buiten die ruimte die niet aan die voorwaarden voldoet, wordt behandeld als nieuw en moet volledig voldoen aan richtlijn 2006/42/EG. Vraag een tussenhandelaar dus schriftelijk waar de machine vandaan komt.

Welke verplichtingen heeft een Belgische werkgever met tweedehands industriële machines?

Volgens Vinçotte moet een werkgever die in België werknemers met machines laat werken, voldoen aan boek IV 'Arbeidsmiddelen' van de Codex over het welzijn op het werk. Tweedehands professioneel materiaal met CE-markering kopen lost dus niet alles op: het is de gebruiker die instaat voor de toestand van de installatie, de beschermkappen, de noodstoppen en de schriftelijke instructies.

Kiwa, een keuringsinstelling die ook in België actief is, schrijft dat bestaande machines een CE-markering moeten dragen of anders moeten beantwoorden aan de minimumvoorschriften voor arbeidsmiddelen. Bij levering hoort een verantwoordingsdocument, en vóór de indienststelling stelt de preventieadviseur in een verslag vast dat de uitrusting voldoende veilig is. Betrek die preventieadviseur dus vóór de aankoop, niet pas na de installatie.

Een datum om te onthouden: Verordening (EU) 2023/1230 vervangt de Machinerichtlijn 2006/42/EG vanaf 20 januari 2027. Voor een gebruikte machine die al in gebruik is, blijft de kernvraag hoe veilig dit specifieke exemplaar echt is.

Proefdraaien met je eigen product, niet in het luchtledige

Bij tweedehands professioneel materiaal zegt een motor die leeg draait weinig. Vraag een demonstratie met het product dat je zelf zult verwerken: deeg voor een kneder, plaat van de juiste dikte voor een zetbank, dozen van het juiste formaat voor een omwikkelmachine. Let tijdens een volledig uur op de haalbare snelheid, de opwarming, nieuwe geluiden en de regelmaat van snijden of doseren.

Laat bij gebruikte machines elke noodstop, elk vergrendeld deksel en elke beschermkap werken. Een ontbrekende bescherming, een overbrugde sensor of een gewijzigde bediening is een ernstige reden om af te haken of een bevoegd persoon te laten kijken, zeker als de vorige gebruiker de aanpassing niet kan uitleggen.

Sporen van een zwaar leven

Speling in geleiders, verglaasde riemen, lawaaierige lagers, geëmulgeerde olie en bedrading die met plakband is hersteld: geen van die tekenen veroordeelt een machine op zich, maar samen wijzen ze op verwaarloosd onderhoud. Vraag het onderhoudsboek en vergelijk het met wat je ziet.

Bezichtigen, videocall of veiling: drie wegen naar professionele machines tweedehands

De koopgids van Exapro raadt aan de machine vóór de aankoop te zien, liefst ter plaatse; een bezoek op afstand via videogesprek kan ook. Zodra prijs en voorwaarden met de tussenpersoon van het platform zijn afgesproken, krijg je contact met de eigenaar. Bij levering controleer je de machine opnieuw en meld je elk verschil aan de verkoper.

Industriële veilingen werken anders. Surplex legt in zijn helpcentrum uit dat de kost van een kavel bestaat uit de toewijzingsprijs, een opgeld voor de koper waarvan het percentage op de kavelpagina staat en per veiling verschilt, eventuele extra kosten voor demontage, laden of documentatie, en btw, die afhangt van de ligging van het kavel, het land van bestemming en het btw-nummer van de koper. Zijn die extra kosten verplicht, dan gelden ze ook als je het kavel zelf ophaalt.

Bij professionele machines tweedehands geldt in beide gevallen: een bezoek vooraf wint het van een aankoop op foto's. Past het ophaalmoment slecht, onderhandel dan een termijn in plaats van de machine bij de verkoper te laten staan.

Demontage, transport en aansluiting kosten soms meer dan je bespaart

Exapro adviseert vooraf af te spreken wie instaat voor demontage, verpakking, laden, vervoer, lossen, hermontage en ingebruikname, en te bevestigen wat er precies bij de machine hoort. Een transportband, koelgroep of spaanafzuiging kan apart worden verkocht; zonder die onderdelen draait de gekochte machine niet.

Tel daar de hijskraan of heftruck bij, eventuele versterking van de vloer, de elektrische aansluiting door een bevoegde installateur, perslucht, afvoer van rook of water en de keuring vóór de ingebruikname. Zet die posten bij tweedehands bedrijfsmachines altijd naast het prijsverschil met nieuw. Halveert je besparing, vergelijk dan ook garantie en levertermijn van een nieuwe of professioneel opgeknapte machine.

  • Demontage en verpakking door verkoper of derde
  • Vervoer, kraan of heftruck bij aankomst
  • Elektrische, lucht- of wateraansluiting door installateur
  • Opleiding van de operator en ingebruikname
  • Eerste set slijtageonderdelen en verbruiksartikelen

Machine aanpassen: wanneer de gebruiker de fabrikant wordt

Een kap verwijderen om plaats te winnen, een sensor verplaatsen, een snelheid verhogen of een module toevoegen kan de gebruiker verantwoordelijk maken voor de conformiteit. Eurogip merkt bijvoorbeeld op dat in Duitsland een belangrijke wijziging, die een nieuw gevaar schept of een bestaand risico vergroot, de exploitant tot fabrikant van de machine maakt, met de conformiteitsbeoordeling die daarbij hoort.

Oudere tweedehands bedrijfsmachines worden het vaakst verbouwd. Vraag daarom technisch advies aan de fabrikant, een keuringsinstelling of een studiebureau vóór elke ingreep: zij weten of het om een gewone aanpassing gaat of om een ingrijpende wijziging. Bewaar de schriftelijke uitwisselingen samen met de bijgewerkte plannen.

Slijtageonderdelen, verbruiksartikelen en herstellers vooraf nagaan

Tweedehands industriële machines van een fabrikant die verdwenen is, kunnen een kopzorg worden. Vraag de exacte referenties van slijtageonderdelen zoals messen, dichtingen, riemen, weerstanden en filters, informeer bij de fabrikant of een dealer naar beschikbaarheid en prijs, en ga na of een technicus binnen een aanvaardbare termijn naar jouw regio kan komen. Drie weken stilstand kost vaak meer dan een jaar afschrijving.

Zet ten slotte het exemplaar naast een gelijkaardige machine van een andere verkoper. Leeftijd, draaiuren, documentatie, de originele factuur en het ontbreken van aanpassingen wegen even zwaar als de prijs. Tweedehands professioneel materiaal dat iets duurder is maar goed gedocumenteerd en onder belasting getest, blijkt vaak de beste koop.