Tweedehands dvd's en de regiocode: regio 2 voor Europa
Het eerste wat je bij tweedehands dvd's nakijkt, is de regio. De wereld is verdeeld in zones. Volgens de tabel van de webwinkel van het Britse Filminstituut omvat regio 1 de Verenigde Staten en Canada, regio 2 Europa, Japan, het Midden-Oosten, Egypte, Zuid-Afrika en Groenland, regio 3 Zuidoost-Azië en Zuid-Korea, regio 4 Latijns-Amerika en Oceanië, regio 5 Rusland, Oost-Europa, India en het grootste deel van Afrika, en regio 6 China. Schijven met regio 0 of All kun je overal afspelen.
Een speler uit een Belgische winkel leest dus regio 2 en schijven zonder regio. Een Amerikaanse dvd van regio 1 start niet, tenzij je speler anders is ingesteld. De schijvenfabrikant DiscMakers legt uit dat de code alleen bij het maken van de schijf wordt ingesteld, en dat de eigenaar van een computerstation de regio zelf kiest, een beperkt aantal keer. Lees daarom de vermelding op de achterkant van de hoes of op het schijfje zelf voordat je beslist.
Tweedehands blu-ray: regio A, B en C
Bij blu-ray gelden drie letters in plaats van cijfers, en ze liggen anders dan bij dvd. Dezelfde Britse bron noemt regio A voor Amerika, Japan, Korea, Taiwan en Zuidoost-Azië, regio B voor Europa, Afrika, het Midden-Oosten, Australië en Nieuw-Zeeland, en regio C voor de rest van Azië. Een tweedehands blu-ray voor een Europese speler draagt dus de letter B of vermeldt dat de schijf geen regio heeft.
Veel boxen met gebruikte dvd's bundelen verschillende formaten: een dvd, een blu-ray en soms een bonusschijf. De schijfjes lijken sterk op elkaar, maar werken niet in dezelfde toestellen. Vraag de verkoper wat elke schijf in de uitgave is en controleer of je speler het formaat leest, zeker bij een blu-ray die uit het buitenland komt.
Audiotalen en ondertitels op gebruikte dvd's nakijken
Een vertaalde filmtitel op de voorkant garandeert geen Nederlandse of Franse geluidsspoor. Bij tweedehands dvd's uit het buitenland hergebruiken veel uitgaven de hoes van een film maar bevatten alleen Engels of een andere taal. Noteer uit de advertentie de lijst met audiotalen, ondertitels (ook voor slechthorenden) en de speelduur. Vergelijk die duur met de versie die je zoekt, want één film bestaat soms in meerdere montages.
Gaat het bij tweedehands films om een heruitgave, vergelijk dan het jaar van uitgave, het aantal schijven en de lijst met extra's. Een verzameluitgave zonder boekje, kaarten of kartonnen foedraal valt niet te vergelijken met de oorspronkelijke set, en de prijs hoort daar rekening mee te houden. Wie de originele taal verkiest, controleert of dat geluidsspoor effectief op de schijf staat, want enkel de hoes lezen volstaat niet.
De schijf zelf: oppervlak, barsten en testen per hoofdstuk
Een dvd is anders opgebouwd dan een cd. De richtlijn van het NIST en CLIR vermeldt dat de datalaag van een enkelzijdige dvd in het midden van de schijf ligt en niet vlak onder de bedrukte kant, en dat er geen lakbeschermlaag zoals bij een cd is. Een kras aan de labelzijde van een enkelzijdige dvd is daarom zelden een probleem. De leeskant blijft wel het kwetsbaarst: kleine losse krasjes storen weinig, maar krassen in de richting van het spoor doen meer kwaad dan krassen van het midden naar de rand.
Een van de gebruikte dvd's kan zijn menu tonen en daarna vastlopen bij het derde hoofdstuk. Vraag daarom een test van meerdere hoofdstukken, ook tegen het einde van de film. Kijk naar scheurtjes rond het gat in het midden en naar diepe krassen. Een dvd slijt volgens dezelfde bron niet door het afspelen, omdat niets het gelezen gebied raakt: een schijf met een behoorlijk oppervlak kan dus nog lang mee.
Films en series als box: elk schijfje tellen
Een box met vier schijven waarvan er drie in het doosje zitten, verliest veel van zijn waarde. Tel elke schijf van je dvd's tweedehands, kijk of hij bij de juiste box hoort en noteer of het doosje, het kartonnen hoesje en de boekjes aanwezig zijn. Tweedehands dvd's in een lot verdienen dezelfde zorg: een serie waarvan seizoen drie ontbreekt, is heel iets anders dan een complete reeks. Noteer in je antwoord aan de verkoper precies welke seizoenen en schijven je verwacht, zodat achteraf niemand kan twisten over wat er beloofd werd.
Het NIST wijst erop dat op elke naaf maar één schijf hoort te liggen en dat een schijf na gebruik meteen terug in zijn doosje moet. Liggen er twee schijven op elkaar in één hoes, bekijk dan beide oppervlakken extra zorgvuldig.
Extra's en downloadcodes bij gebruikte dvd's
Sommige tweedehands films bevatten een digitale kopie die je met een gedrukte code activeert. Bij gebruikte dvd's kan die code al gebruikt zijn, en niets bewijst dat de dienst er nog is. Betaal nooit extra voor een activering die de verkoper niet kan aantonen, en reken de digitale kopie als afwezig tenzij het tegendeel blijkt.
Hetzelfde geldt voor aangekondigde extra's zoals interviews, audiocommentaar of geschrapte scènes. Ze staan soms op een tweede schijf die de verkoper niet meer heeft. Vraag naar de inhoudsopgave van de box of naar een foto van de achterkant van de hoes en vergelijk met wat er in het doosje zit.
Een tweedehands dvd reinigen en bewaren
Het advies van het NIST over reinigen is eenvoudig: alleen als het vuil zichtbaar is, met een droge katoenen doek, in een rechte lijn van het midden naar de rand en nooit in een cirkel. Isopropylalcohol is een aanvaardbaar mild oplosmiddel, aceton en benzeen beschadigen de schijf. Gebruik geen papier, ook geen papier voor optische lenzen.
Bewaar tweedehands dvd's rechtopstaand in hun doosje en uit de buurt van warmte, zoals boeken in een rek: langdurig plat opbergen, zeker op een warme plek, kan een schijf doen kromtrekken. Wil je een schijf markeren, gebruik dan een stift op waterbasis op de heldere binnenring.
Waar vind je tweedehands films in Vlaanderen en hoe verkoop je ze door?
Tweedehands films en dvd's tweedehands vind je in kringloopwinkels, bij handelaars in culturele producten, op rommelmarkten en op 2dehands en Marktplaats. In een winkel controleer je alles ter plekke; op afstand vraag je een foto van de leeskant en een bevestiging van de regio.
Wie eigen tweedehands dvd's doorverkoopt, vermeldt regio, talen, aantal schijven, inhoud van de box en staat van elk onderdeel. Bescherm elke schijf in zijn doosje, steek alles in een gevulde kartonnen verpakking en bewaar het bewijs van verzending. Een goed geïnformeerde koper stuurt minder terug, en een geschil is sneller opgelost.